Algemeen
STEDENDRIEHOEK – Liever moe dan lui. Dat is het motto van hersenwetenschapper Erik Scherder, die zich sterk maakt voor Jantje Beton. Wat buitenspelen is voor kinderen, kan hardlopen of een andere vorm van sport zijn voor volwassenen. Directeur-bestuurder Mascha van Werven van Jantje Beton legt uit waarom bewegen, spelen en socialiseren zo belangrijk is voor de ontwikkeling van jonge kinderen. Geeft u in maart ook aan de collectant?
Jantje Beton ontstond in een tijd dat er veel gebouwd werd in Nederland en speelruimte voor kinderen in het gedrang kwam. In 1968 zag de stichting het levenslicht. Vanaf het begin was Prinses Beatrix betrokken bij deze organisatie. Bijna iedereen kent het logo wel, dat door de prinses in een bronzen beeldje werd vastgelegd. Mascha van Werven: “Het jongetje, Jantje, dat met zijn vuistje omhoog staat. Dat vuistje staat voor de stem van kinderen en wij maken ons er heel erg hard voor dat deze stem wordt gehoord. We zijn allemaal kind geweest; we weten vast nog wel, als we even nadenken, wat onze fijnste buitenspeelervaring was.”
Mentaal en fysiek
Voetballen en een bal uit de sloot moeten vissen, kikkers en padden vangen, of in een boom klimmen. Dat is lang niet voor ieder stadskind een vanzelfsprekendheid. Terwijl buitenspelen zo belangrijk is! Van Werven: “Wat we zien vanuit onderzoek is dat 416.000 kinderen in Nederland niet of nauwelijks buitenspelen. Dat is een bizar hoog aantal. En dat aantal groeit alleen maar. Dat baart ons zorgen. Bekend is dat als kinderen buitenspelen er heel andere dingen gebeuren in hun hoofd en in hun lijf. In het hoofd worden geluksstofjes aangemaakt, waardoor kinderen beter kunnen omgaan met negatieve gevoelens of gedachten. We zien dat van alleen binnen zitten kinderen depressiever en angstiger worden. Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat als kinderen buitenspelen, bijna 90% aangeeft zich sterk en blij te voelen. Dat is een hoog percentage. Hierbij speelt het sociale aspect ook een belangrijke rol: vriendjes maken, een netwerk opbouwen in je eigen buurt – zelfs als een kind nog niet naar school gaat – is heel belangrijk.”
“En natuurlijk het fysieke aspect. Kinderen kunnen zich door buitenspelen motorisch ontwikkelen: klimmen en klauteren. Juist door soms ook te vallen, of een ongelukje te hebben, leren ze: oh, als ik het zo doe, dan lukt het wel. Of: als ik dit samen met iemand doe, dan gaat het beter. Dat geeft ook een goed gevoel, dat je samen succesjes behaalt.”
Speelplekken en buitenspeelcoaches
Jantje Beton investeert het geld dat binnenkomt uit donaties voor een groot deel in nieuwe speelplekken, maar ook in mensen, denk aan de buitenspeelcoaches. Van Werven: “Zij zijn bedoeld om een beetje toezicht te houden en vooral ervoor te zorgen dat kinderen weten dat het leuk is op die plek: dat ze niet worden gepest, dat er misschien een opstart van activiteiten is. Hierdoor komen kinderen achter de voordeur vandaan. Ouders hebben het vertrouwen nodig om ze te laten gaan, veel ouders vinden dat vaak spannend. Onze buitenspeelcoaches bieden veiligheid, helpen om het spel op gang te brengen, en om de kinderen structuur te geven.”
“Wij van Jantje Beton reiken eens in het jaar een prijs uit aan de meest speelvriendelijke gemeente van Nederland. Die wordt verkozen door een vakjury en een kinderjury. De kinderjury bepaalt uiteindelijk wie er wint. Afgelopen jaar was Apeldoorn een van de drie genomineerden, maar heeft het helaas net niet gewonnen; het is Breda geworden. Bij de prijsuitreiking door Prinses Beatrix wordt er een replica van het bronzen beeldje dat de voormalige koningin ooit zelf maakte, geschonken aan de winnende gemeente. Beatrix is tevens beschermvrouwe van Jantje Beton.”
Collecteweek en doneren
Wellicht wilt u zelf ook wat schenken aan deze organisatie. Dat kan al zeer binnenkort, want van 2 tot en met 7 maart is er de jaarlijkse collecte van Jantje Beton. Hierin werkt de stichting samen met lokale verenigingen. Zo’n vereniging mag de helft van het opgehaalde geld zelf besteden aan hun eigen buitenspeelprojecten of activiteiten en tegelijk halen deze collectanten geld op voor Jantje Beton. Van Werven: “Voor ons ontzettend belangrijk om ons werk voor de kinderen te kunnen blijven doen. Vorig jaar hadden we ruim 40.000 vrijwilligers die de collecte liepen. Dat betekent langs de deuren gaan, maar ook online collecte middels het delen van een QR-code. In die week halen we een heel groot gedeelte van het geld op waarmee we speelplekken aanleggen, zorgen voor buitenspeelcoaches, en voorlichting. Namens de kinderen: heel hartelijk bedankt!”
Voor meer informatie: jantjebeton.nl
