Columns
In een schilderachtig plaatsje in het westen van Tsjechië, bekend van zijn fenomenale, puntgave elfde-eeuwse burcht en James Bonds Casino Royale, liepen we een winkel annex atelier binnen van een lokale keramist. Eerder hadden we zijn fraaie creaties in de etalage al eens bewonderd tijdens het langsslenteren. Nu wilden we weleens nader kennismaken. Wie weet iets aanschaffen.
Dat viel dus niet mee. Eenmaal over de drempel werden we door een verpletterende stilte overvallen. Na enig rondlopen spotten we de kunstenaar zelf, gezeten in een zijkamer achter zijn werktafel. Bijna betrapt keek hij op. Na een groet onzerzijds kon een gemompeld ‘dobrý den’ er nog net af. Omdat hij zich verder niet verroerde, schuifelden wij zelf verder langs de uitgestalde waar. Deze man had duidelijk talent, maar dus geen verhaal. Zijn werk moest volledig voor zichzelf spreken. Na enkele lange minuten keken we verheugd op toen er opeens een vrouw de winkel binnenkwam. Nu ging er toch wel iets gebeuren zeker?
Echter, de dame keek ons kort uitdrukkingsloos aan en liep zonder haar pas in te houden direct door naar de werkruimte. Daar wisselden de kennelijke partners enige onverstaanbare woorden met elkaar. Daarna keek ze ons nog eenmaal kort aan en begon toen de werkkamer op te ruimen. Enfin, vijf minuten later stonden we weer op straat. Met lege handen en een enorme trek in lekkere koffie. Ondertussen braken we ons hoofd over deze situatie. Wie de intentie heeft iets te willen verkopen, kan op zijn minst enige vorm van interesse tonen, al is het maar veinzen, voor een potentiële koper. Heet ‘m welkom, vertel iets over je werk in het Duits of Engels. Wijs op iets wat je gemaakt hebt en waarop je trots bent, doe desnoods een voorstel.
Maar marketing, communicatie en vreemde talen lijken geen al te populaire studierichtingen in Tsjechië, zelfs niet onder jongeren. Of is het verlegenheid, een gebrek aan zelfvertrouwen, een aangeboren reserve tegenover onbekenden in het algemeen en buitenlanders in het bijzonder? Een mix van alles? En wij, verwende West-Europeanen, kopen alleen nog maar iets als er een verhaal aan zit, peinsden we boven twee dampende cappuccino’s. Het IJzeren Gordijn tussen Oost en West mag dan fysiek allang verdwenen zijn, in veel hoofden staat het nog fier overeind.
